Onze standpunten

  • Ruimtelijke ordening op zee heeft gevolgen voor alle gebruikers. Ook voor vissers. VisNed vindt het belangrijk dat bij het maken van keuzes voor ruimtegebruik op zee de belangen van alle gebruikers tegelijk en vanaf het begin worden meegewogen.
  • De ruimtelijke claim van de windenergiesector is onvermijdelijk en een gegeven. VisNed is van mening dat ook de visserijbelangen in de discussie hierover meegenomen moeten worden. Er moet innovatief worden samengewerkt aan acceptabele alternatieven voor de visserij, bij verlies van visgronden.
  • VisNed is van mening dat ook grotere vissersschepen door windmolenparken heen moeten kunnen varen.
  • Als afsluiting van gebieden aan de orde is, streeft VisNed naar stapsgewijze invoering gebaseerd op gedragen onderzoek en meervoudig ruimtegebruik.
  • VisNed streeft naar gelijke regels voor de vissers uit alle Noordzeelanden

Achtergrond

Gebiedsbescherming

VisNed behartigt de visserijbelangen rond gebiedsbescherming onder andere in de Noordzee Adviescommissie, waarin ook NGO’s zijn vertegenwoordigd. Een belangrijke club, want de overheden van de Noordzeelanden maken onderling afspraken over afgesloten gebieden. Hiervoor worden de adviesraden dan geconsulteerd.

 VisNed streeft naar een stapsgewijze aanpak en is tegen de rigoureuze sluiting van gebieden zoals de Centrale Oestergronden, het Friese Front en de Klaverbank. Mede hiertegen heeft VisNed een procedure gestart bij de Raad van State.

 

Natura 2000, VIBEG en Noordzee akkoord

In 2011 is het VIBEG-akkoord gesloten tussen VisNed, Stichting de Noordzee, Natuurmonumenten, WNF, Waddenvereniging, Productschap Vis, Vissersbond, en het ministerie van EL&I. Dit akkoord (Visserij In Beschermde Gebieden) regelt de visserij op twee gebieden van de Noordzee, die in 2010 als Natura 2000-gebied zijn aangewezen: de Vlakte van de Raan in de zuid-westelijke delta en de Noordzeekustzone, een strook drie mijl zeewaarts van Bergen, Noord-Holland, tot Rottum in de Waddenzee. Op 31 mei 2017 Is een nieuw akkoord ondertekend waarin een nieuwe zonering is voorgesteld. De zonering gaat echter pas in, zodra het ‘Toegang Beperkend Besluit’ is herzien. VisNed heeft daarbij gepleit voor gelijke regels voor vissers uit alle landen. Zeker voor de garnalenvissers is dit een wezenlijk punt dat VisNed heeft ingebracht bij overleg met het Ministerie van EZ.

Inmiddels is na jaren van overleg met natuurorganisaties, het Rijk en de vissers een akkoord gesloten over het evenwichtig samengaan van visserijactiviteiten en de natuur in de Noordzeekustzone. Dit Noordzeeakkoord bevat afspraken waardoor de visserijdruk in de gebieden afneemt, de natuurwaarden goed beschermd zijn en tegelijkertijd de visserij economisch levensvatbaar blijft. Voor de vissers is de meerjarige vergunning van de natuurbeschermingswet een belangrijke uitkomst. De visserijsector zal zelf de naleving bewaken met een z.g. ‘black-box systeem’. De overheid controleert op haar beurt alleen het regime.

De Natura 2000 wetgeving geldt ook voor de buurlanden. Ook hier lopen gesprekken waar VisNed via de Noordzee Adviescommissie bij betrokken is. Voor Duitsland geldt momenteel dat natuur en wind de hoogste prioriteit lijken te krijgen in de visgronden in de Duitse Bocht. Hierdoor bestaat de kans dat veel visgronden afgesloten gaan worden. En het cumulatieve effect van de sluiting door windmolenparken wordt niet meegenomen in de afwegingen.

 

Wind op zee

De overheid heeft vol ingezet op het behalen van de doelstellingen uit het Energieakkoord. De Noordzee wordt daardoor meer en meer benut voor het opwekken van energie met windmolens. Dit betekent een forse ruimteclaim vanuit de energiesector tot mogelijk wel 20% van het oppervlak van de Noordzee. En onder andere de visserij zal in meer of mindere mate moeten wijken. VisNed erkent dat de komst van windmolens een onomkeerbaar proces is en er voor de visserij een nieuwe realiteit ontstaat. VisNed is van mening dat de visserij een constructieve bijdrage aan de discussie moet leveren. Want als er grote veranderingen plaatsvinden, moet ook de visserij innoveren, en op zoek gaat naar een visserij die zijn brood kan verdienen en tegelijk een bijdrage kan leveren aan de voedselvoorziening. VisNed ziet zichzelf als essentiële partner in dit proces, waarbij zij vooral pleit voor meervoudig ruimtegebruik van de sectoren energie, natuur en visserij. Daarom participeert VisNed ook in het North Sea Energy Lab, waar gebrainstormd wordt over de veranderingen op de Noordzee en de kansen die dit biedt. Ook is gesproken met Tennet. Dat is de verantwoordelijke partij voor het transport van stroom van de windparken naar de wal. Er zijn namelijk verregaande ideeën over de ontwikkeling van de energiesector en die hebben allemaal invloed op de visserij. Er is een ‘Masterplan Noordzee’ opgesteld. VisNed is voorstander van verdere uitwerking hiervan.

Er is bezwaar aangetekend bij de Raad van State over de Kavelbesluiten I en II windenergiegebied Hollandse Kust (zuid). De reden is dat de gevolgen voor de vissers niet voldoende in kaart zijn gebracht, er wordt voorbijgegaan aan de accumulatie van andere beperkende maatregelen en kavels en de besluiten mogen geen restricties van de maximale scheepslengte voor doorvaart bevatten.

Scheepvaartroutes

Met ingang van 1 juni 2017 gelden nieuwe scheepvaartroutes op het Belgische en het Nederlandse zuidelijke deel van de Noordzee. De routes vergroten de veiligheid van het scheepvaartverkeer en beperken het risico op milieuverontreiniging. Bovendien zijn de havens veiliger en vlotter te bereiken. De belangrijkste aanpassingen zijn:

  • Aanbevolen scheepvaartroutes rond de windparken en vaarmogelijkheden door de (nog aan te leggen) Nederlandse windparken bij Borssele;
  • Scheiding van inkomend en uitgaand verkeer nabij voorzorgsgebieden en verkeersscheidingsstelsels;
  • Nieuwe voorzorgsgebieden;
  • Betere organisatie van het verkeer rond beloodsingsgebieden
  • Aanpassing ankergebieden.

Ook gelden nieuwe regels voor varen in windmolenparken:

  • Alle Belgische windparken zijn gesloten voor doorvaart;
  • Na oplevering van de windparken bij Borssele, mogen kleine schepen (<24 m) onder voorwaarden door de Nederlandse windparken varen;
  • In het Nederlandse windenergiegebied Borssele is een scheepvaartcorridor opgenomen waarin schepen kleiner dan 45 meter mogen varen.

Tot nu toe kunnen dus alleen kleinere schepen door de parken varen. VisNed is van mening dat dit ook voor grotere schepen moet gelden. Mits dit veilig, handhaafbaar en uitvoerbaar geregeld kan worden.

Een belangrijke rol voor het bepalen van de scheepvaartroutes is weggelegd voor de Scheepvaart Adviesgroep Nederland. VisNed is daar, net als de overige belangrijke Noordzeegebruikers, bij aangesloten. De grote veranderingen rond de Westerschelde zijn hierbij een belangrijk item. Tevens blijkt de ontwikkeling op zee vaak sneller te gaan dan de regelgeving. Vooral de ontwikkeling van windmolenparken speelt daarbij een rol.

Inloggen